ماده 21 قانون مجازات اسلامی

ماده 21 قانون مجازات اسلامی در خصوص معاونیت در جرائم قابل تعزیر است. این ماده مقرر می‌دارد که:

در جرائم قابل تعزیر اشخاص زیر معاون جرم محسوب و تعزیر می‌شوند:

1- هر کس بر اثر تحریک یا ترغیب یا تهديد يا تطميع كسي را مصمم به ارتكاب جرم نمايد و يا به وسيله دسيسه و فريب و نيرنگ موجب وقوع جرم شود.

2- هر کس با علم و اطلاع وسايل ارتكاب جرم را تهيه كند يا طريق ارتكاب آن را با علم به قصد مرتكب ارائه دهد.

3- هر کس عالماً، عامداً وقوع جرم را تسهيل كند.

تعریف معاونت در جرم

معاونت در جرم، یکی از اشکال مشارکت در جرم است. مشارکت در جرم عبارت است از همکاری دو یا چند نفر برای ارتکاب جرم. معاونت در جرم، به معنای کمک به مرتکب جرم برای ارتکاب جرم است.

ماده 21 قانون مجازات اسلامی چیست

عناصر تشکیل‌دهنده معاونت در جرم

برای تحقق معاونت در جرم، سه عنصر لازم است:

  • وجود جرم اصلی
  • قصد معاونت
  • رابطه سببیت بین رفتار معاون و وقوع جرم اصلی

وجود جرم اصلی

اولین شرط تحقق معاونت در جرم، وجود جرم اصلی است. جرم اصلی، جرمی است که معاون در ارتکاب آن کمک می‌کند. بنابراین، برای تحقق معاونت در جرم، باید جرم اصلی محقق شده باشد.

قصد معاونت

دومین شرط تحقق معاونت در جرم، قصد معاونت است. منظور از قصد معاونت، قصد کمک به مرتکب جرم برای ارتکاب جرم است. بنابراین، معاون باید بداند که با رفتار خود، به مرتکب جرم کمک می‌کند تا جرم را مرتکب شود.

رابطه سببیت بین رفتار معاون و وقوع جرم اصلی

سومین شرط تحقق معاونت در جرم، رابطه سببیت بین رفتار معاون و وقوع جرم اصلی است. منظور از رابطه سببیت، این است که رفتار معاون، تأثیری در وقوع جرم اصلی داشته باشد. بنابراین، اگر رفتار معاون، هیچ تأثیری در وقوع جرم اصلی نداشته باشد، معاونت محقق نمی‌شود.

انواع معاونت در جرم

معاونت در جرم، به دو نوع عمدی و غیرعمدی تقسیم می‌شود:

  • معاونت عمدی

معاونت عمدی، زمانی محقق می‌شود که معاون، قصد کمک به مرتکب جرم برای ارتکاب جرم را داشته باشد.

  • معاونت غیرعمدی

معاونت غیرعمدی، زمانی محقق می‌شود که معاون، قصد کمک به مرتکب جرم برای ارتکاب جرم را نداشته باشد، اما رفتار او، تأثیری در وقوع جرم اصلی داشته باشد.

مجازات معاونت در جرم

مجازات معاونت در جرم، همان مجازات جرم اصلی است، مگر اینکه در قانون، مجازات دیگری برای معاونت تعیین شده باشد.

تبصره ماده 21 قانون مجازات اسلامی

تبصره ماده 21 قانون مجازات اسلامی مقرر می‌دارد که:

در صورت مداخله دو یا چند نفر در معاونت، مجازات معاونت بر اساس نقش هر یک از آنان تعیین می‌شود.

این تبصره بیان می‌دارد که در صورتی که دو یا چند نفر در معاونت در یک جرم مشارکت داشته باشند، مجازات هر یک از آنها بر اساس نقشی که در معاونت داشته‌اند، تعیین می‌شود. به عنوان مثال، اگر شخصی با تهیه اسلحه به مرتکب جرم قتل کمک کند، مجازات او کمتر از مجازات کسی است که مرتکب را به قتل تحریک کرده است.

سؤالات متداول

  • آیا معاونت در جرم، جرم مستقلی است؟

خیر، معاونت در جرم، جرم مستقلی نیست. معاونت، یکی از اشکال مشارکت در جرم است. بنابراین، معاونت در جرم، در کنار جرم اصلی، قابل مجازات است.

  • آیا معاونت در جرم، همیشه مستلزم قصد مجرمانه است؟

خیر، معاونت در جرم، همیشه مستلزم قصد مجرمانه نیست. معاونت غیرعمدی، زمانی محقق می‌شود که معاون، قصد کمک به مرتکب جرم برای ارتکاب جرم را نداشته باشد، اما رفتار او، تأثیری در وقوع جرم اصلی داشته باشد.

  • آیا مجازات معاونت در جرم، همیشه همان مجازات جرم اصلی است؟

خیر، مجازات معاونت در جرم، همیشه همان مجازات جرم اصلی نیست. در قانون، مواردی وجود دارد که برای معاونت در جرم، مجازات دیگری تعیین شده است. به عنوان مثال، مجازات معاونت در جرم قاچاق کالا، نصف مجازات جرم قاچاق است.

  • آیا معاونت در جرم، قابل گذشت است؟

معاونت در جرم، قابل گذشت است. بنابراین، در صورتی که شاکی خصوصی، رضایت دهد، تعقیب و رسیدگی به جرم معاونت در جرم، متوقف می‌شود.

نمونه‌هایی از معاونت در جرم

  • کسی که مرتکب را به ارتکاب جرم تحریک می‌کند، معاون در جرم محسوب می‌شود.
  • کسی که وسایل ارتکاب جرم را برای مرتکب فراهم می‌کند، معاون در جرم محسوب می‌شود.
  • کسی که مرتکب را در فرار از دست مقامات قضایی یا انتظامی کمک می‌کند، معاون در جرم محسوب می‌شود.

نتیجه‌گیری

ماده 21 قانون مجازات اسلامی، یکی از مهم‌ترین مواد این قانون است. این ماده، ضمانت اجرای مناسبی برای جلوگیری از معاونت در جرم فراهم می‌کند. بنابراین، لازم است که همه افراد جامعه، با این ماده آشنا باشند تا از ارتکاب جرم معاونت در جرم خودداری کنند.

سلام ممنون بابت وقتی که گذاشتید من مهدی مشهدی هستم خوش حال میشم نظرتون درباره این محتوا بیان کنید

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *